TUMORI OMOTAČA PERIFERNIH NERAVA: KLINIČKE I EPIDEMIOLOŠKE KARAKTERISTIKE – RETROSPEKTIVNA SERIJA SLUČAJEVA OD 46 PACIJENATA - Ćurčić, Mihajlo; Radanović, Dražen; Savić, Andrija; Giljača, Sonja; Mrvaljević, Milutin; Mišić Mandić, Vanja; Rudić, Marija; Rasulić, Lukas (Zdravstvena zaštita, 2025)
Uvod: Tumori omotača perifernih nerava (PNST) predstavljaju raznoliku grupu neoplazmi koje nastaju iz Švanovih ćelija i fibroblasta perifernih nerava. Njihova heterogena priroda i varijabilna povezanost sa sindromima neurofibromatoze (NF) zahtevaju sveobuhvatno razumevanje njihovih epidemioloških i kliničkih karakteristika. Cilj ove studije je bio da se analiziraju kliničke i epidemiološke karakteristike osoba sa tumorom omotača perifernih nerava (PNST) kod kojih je dijagnoza postavljena tokom poslednjih pet godina.Metode: U ovoj studiji, sprovedena je retrospektivna analiza 46 pacijenata sa histološki potvrđenim tumorima omotača perifernih nerava. Svi ispitanici uključeni su u studiju u vremenskom periodu od 1. januara 2020. do 1. januara 2025. Iz istorija bolesti ovih pacijenata prikupljeni su svi neophodni podaci. Procenjeni su demografski podaci, tip tumora, anatomska lokalizacija, prisustvo neurofibromatoze, vreme od pojave simptoma do operacije i kliničke manifestacije.Rezultati: Švanomi su bili najčešći tip tumora (73,9%), a zatim maligni tumori omotača perifernih nerava (MPNST) (15,2%) i neurofibromi (10,9%). Najčešća lokalizacija tumora bili su gornji ekstremiteti. Neurofibromatoza tip 1 (NF1) je bila prisutna kod 19,6% pacijenata.Zaključak: Tumori omotača perifernih nerava su pretežno benigni i najčešće se nalaze na gornjim ekstremitetima. Neurofibromatoza ostaje važan faktor rizika, posebno kod pacijenata sa višestrukim lezijama.
Keywords: tumori omotača perifernih nerava, Švanom, Neurofibromatoza tip 1, MPNST