Istraživanje uticaja položaja mesta iniciranja na parčadno dejstvo razorne bojne glave rakete pomoću numeričkog modela - Bogdanov, Jovica Đ.; Marinković, Mihailo M.; Jovanović, Branislav M.; Bajić, Zoran J. (Vojnotehnički glasnik / Military Technical Courier, 2025)
Uvod/cilj: Rakete sa razornom bojnom glavom najzastupljenija su vrsta ubojnih sredstava za višecevne lansere raketa. Namenjene su za izvršenje najvećeg dela borbenih zadataka. Njihovo dejstvo na cilju zavisi, pored određenih karakteristika konstrukcije, i od položaja iniciranja procesa detonacije u eksplozivnom punjenju. Analizirano je parčadno dejstvo čeličnih kuglica laborisanih u trenutno-fugasne bojne glave 128 mm M77 sa standardnim gornjim upaljačem i sa upaljačima čiji se osigurani detonator nalazi u drugim položajima. Metode: U istraživanju je korišćen jednostavan numerički model za određivanje parčadnog dejstva, koji zahteva skromne resurse. Numerički model sadrži Gurnijev model eksplozivne propulzije i Tejlor-Šapirovu metodu za određivanje smera vektora brzine parčadi. Sposobnost prodiranja čeličnih kuglica kroz tvrdi homogeni čelik analizirana je pomoću analitičkog modela prodiranja kinetičkih projektila, koji je razvijen u okviru „Projekta Tor”. Rezultati: Ukazano je da promena položaja tačke iniciranja eksplozivnog punjenja može da poboljša parčadno dejstvo čeličnih kuglica. Najznačajnije poboljšanje uočeno je u povećanju disperzije parčadi, čime se ostvaruju mnogo veće zone parčadnog dejstva. Takođe, zapaženo je i malo povećanje brzine parčadi, što je, pre svega, posledica promene smera vektora brzine parčadi. Pored toga, probojnost obe vrste čeličnih kuglica na daljinama do 50 m omogućava protivpešadijsku namenu, dok veće čelične kuglice imaju i sposobnost dejstva protiv materijalnih sredstava. Zaključak: Promena upaljača na razornim bojnim glavama, radi promene položaja mesta iniciranja eksplozivnog punjenja, može se koristiti za poboljšanje parčadnog dejstva.