Reverzibilnost koštanih promena kod bolesnice sa celijakijom i autoimunskim hipotireoidizmom - Kovačev-Zavišić, Branka; Ičin, Tijana; Novaković-Paro, Jovanka; Medić-Stojanoska, Milica; Bajkin, Ivana (Vojnosanitetski pregled, 2014)
Uvod. Sekundarna osteoporoza može se javiti u brojnim oboljenjima. Osteoporoza u glutenskoj enteropatiji posledica je sekundarnog hiperparatireoidizma. Koštani biohemijski markeri pokazuju dominaciju koštane resorpcije, što upućuje na bisfosfonate kao terapijsku opciju. Promene na crevnoj sluzokoži postaju reverzibilne konzumiranjem hrane bez glutena. Prikaz bolesnika. Prikazana je žena u postmenopauzi kod koje je verovatno najmanje 10 godina bila prisutna glutenska eneteropatija pre nego što je postavljena dijagnoza jasnog sekundarnog hiperparatireoidizma, sa nedovoljnim statusom vitmina D i izraženom redukcijom koštane mase. U vreme dijagnoze, bolesnica je dobijala 250 μg levotiroksina dnevno, bez postizanja optimalne supstitucije. Zauzet je stav da se kod bolesnice preduzme samo lečenje osnovne bolesti, uz adekvatnu suplementaciju kalcijumom i vitaminom D, bez uvođenja bisfosfonatne terapije. Tri godine posle uvođenja dijete bez glutena, bolesnica je bez tegoba, sa normalnim laboratorijskim nalazima. Zaključak. Regresija osteoporoze u stabilnu osteopeniju pokazala je opravdanost primenjenog terapijskog stava. Specifičnost ovog slučaja je i istovremeno prisustvo primarnog autoimunskog hipotireoidizma i činjenica da je nemogućnost postizanja optimalne supstitucije visokom dnevnom dozom levotiroksina bila jedan od razloga da se sprovede dijagnostika u pravcu glutenske enteropatije.
Keywords: celiac disease||; ||celijakija; hypothyroidism||; ||hipotireoidizam; diet; gluten-free||; ||dijeta bez glutena; treatment outcome||; ||lečenje; ishod.