Povezanost indikatora rizika od pojave karijesa i različitih stadijuma karijesa na mladim stalnim zubima - Stošović Kalezić, Ivana; Cvetković, Andrijana; Stevanović, Marko; Martinović, Brankica; Milojković, Zoraida; Mladenović, Raša; Živković, Milan; Djordjević, Nadica; Ivanović, Mirjana (Vojnosanitetski pregled, 2021)
Uvod/Cilj. Identifikacija indikatora rizika od pojave karijesa je od velike važnosti. Cilj ove studije je bio da se proceni povezanost između određenih indikatora rizika od karijesa i različitih faza karijesnog procesa kod dece. Metode. Studijom preseka obuhvaćen je uzorak od 327 školske dece uzrasta 7–11 godina. Podaci o demografskim karakteristikama, navikama dece u ishrani, oralnoj higijeni i ponašanju povezanim sa oralnim zdravljem prikupljeni su putem upitnika koje su popunjavali roditelji. Detektovanje i procena karijesnih lezija sprovedeni su korišćenjem International Caries Detection and Assessment System (ICDAS) II metode. Ispitanici su stratifikovani prema najvećem i najćeščem stepenu karijesne lezije. Dobijeni podaci analizirani su pomoću χ2 testa, Fišerovog testa i multivarijantne nominalne logističke regresije. Rezultati. Karijesne lezije nađene su kod 56,6% ispitanika. Utvrđeno je da su kod ispitanika na pojavu početnih karijesnih lezija statistički značajno uticali nivo obrazovanja majke (p = 0,021), radni status oca (p = 0,023), učestalost pranja zuba (p < 0,001) i karijes status mlečnih zuba (p = 0,027). Nivo obrazovanja majke (p = 0,026), radni status oca (p = 0,003), učestalost konzumiranja slatkiša i grickalica (p = 0,005), učestalost pranja zuba (p < 0,001) i upotreba zubne paste sa fluorom (p = 0,027) bili su povezani sa pojavom lezija srednjeg stepena. Nivo obrazovanja majke (p < 0,001), učestalost konzumiranja slatkiša i grickalica (p = 0,022) i učestalost pranja zuba (p < 0,001) bili su povezani sa pojavom ekstenzivnih karijesnih lezija. Nivo obrazovanja majke (p = 0,020) i učestalost pranja zuba (p < 0,001) statistički su značajno bili povezani sa najvećom učestalošću početnih karijesnih lezija kod dece. Nivo obrazovanja majke (p = 0,025), učestalost pranja zuba (p < 0,001) i učestalost stomatoloških pregleda (p = 0,016) značajno su bili povezani sa najvećom učestalošću karijesnih lezija srednjeg stepena. Zaključak. Socijalnoekonomski indikatori i ponašanje dece u vezi sa oralnim zdravljem povezani su sa pojavom karijesa i različitim stadijumima karijesnog procesa.
Keywords: deca; zub, karijes; navike; usta, zdravlje; faktori rizika; socijalno-ekonomski faktori; ankete i upitnici