Profil bolesnika sa demencijom na uzorku stanovništva Srbije – iskustvo Centra za demenciju i poremećaje pamćenja - Salak-Djokić, Biljana; Stojković, Tanja; Mandić-Stojmenović, Gorana; Stefanova, Elka (Vojnosanitetski pregled, 2021)
Uvod/Cilj. U skladu sa modernim tendencijama u organizaciji službi specijalizovanih za tretman demencija, 2008. godine u Beogradu, na Klinici za neurologiju Kliničkog centra Srbije (KCS), osnovan je Centar za poremećaje pamćenja i demencije, prvi takve vrste u Srbiji, kao deo zdravstvenog sistema i sistema ustanova Univerziteta, specijalizovan za rad sa ambulantnim bolesnicima sa kognitivnim smetnjama i demencijom. Cilj ovog rada bio je prikaz učestalosti pojedinih dijagnostičkih kategorija, sociodemografskih i medicinskih karakteristika bolesnika upućenih u Centar za poremećaje pamćenja i demencije. Metode. Uzorak je uključio registrovane bolesnike na kojima je primenjena obuhvatna i specijalizovana medicinska dijagnostika u Centru, u periodu od 2008. do 2016. godine. Rezultati. Ukupno je ostvareno 3 873 poseta koje su obuhvatile 2 198 bolesnika, od kojih je 39,6% nastavilo godišnje praćenje u Centru. Većinu uzorka (65,3%) činile su žene. Prosečna starost ispitanika bila je 69,8 ± 12,1 godinu (29–89 godina), a prosek godina obrazovanja iznosio je 12,1 ± 3,3. Od ukupnog broja bolesnika, u trenutku prve posete Centru, 44,4% ispunjavalo je kriterijume za postavljenje dijagnoze – Blagi kognitivni poremećaj (BKO), 28,2% za dijagnozu demencije u sklopu Alchajmerove bolesti (AB), 7,8% za demenciju u sklopu vaskularne patologije mozga (VaD), 7,3% za frontotemporalnu demenciju (FTD), 0,6% za demenciju sa Levijevim telima (DLT), dok su 1,7% bili bolesnici sa dijagnozom demencije u Parkinsonovoj bolesti (PBD). Prosečan skor na Mini Mental testu, na nivou celokupnog uzorka, iznosio je 22,6 ± 6,8. Zaključak. Podaci prikupljeni tokom aktivnosti Centra omogućili su uvid u demografske i medicinske karakteristike bolesnika, kao i planiranje aktivnosti zdravstvenog sistema. Sistematično uvođenje standardizovanih djagnostičkih procedura, uspostavljanje i umrežavanje sličnih centara će unaprediti tačnost, ali i broj postavljenih dijagnoza u srpskoj populaciji.
Keywords: demencija; pamćenje, poremećaji; srbija; demografija; testovi, neuropsihološki; osetljivost i specifičnost