Perfuziona scintigrafija donjih ekstremiteta sa 99mTc-MIBI i određivanje endotelina kod bolesnika sa dijabetesom melitusom i kod zdravih ispitanika - Manevska, Nevena; Stojanoski, Sinisa; Ahmeti, Irfan; Tripunoski, Toni; Pop Gjorceva, Daniela; Majstorov, Venjamin; Pemovska, Gordana (Vojnosanitetski pregled, 2021)
Uvod/Cilj. Bolest perifernih arterija predstavlja makrovaskularnu komplikaciju dijabetesa melitusa (DM) koja nastaje kao zbog poremećaja homeostatskih mehanizama endotelijuma i kojom započinje proces arterioskleroze. Poremećaj ravnoteže vazodilatatora endotelnog porekla i vazokonstriktora ima veliku ulogu u patogenezi dijabetičke mikroangiopatije, kao i ostalih vaskularnih komplikacija dijabetesa. Cilj rada je bio da se uporede rezultati dinamičkih i statičkih studija perfizione scintigrafije donjih ekstremiteta sa tehnecijum-99m-metoksiizobutil izonitrilom (99m-Tc–MIBI) (jednodnevni stres/oporavak test) kod osoba sa DM i kod zdravih ispitanika u cilju određivanja perfuzine rezerve u okviru dijagnostičke evaluacije bolesti perifernih arterija kod osoba sa DM tip 2, kao i da se odredi nivo endotelina-1 (ET-1) kao vazokonstriktora kod osoba sa i bez DM. Metode. Prospektivnom studijom obuhvaćeno je 90 ispitanika podeljenih u dve grupe prema prisustvu ( DP)/odsustvu DM tip 2 (NDP). DP grupu sačinjavalo je 60/90 (67%) bolesnika sa DM tip 2, dok je u grupi NDP bilo 30/90 (33%) ispitanika bez DM tip 2. Perfuziona scintigrafija sa 99mTc-MIBI mišićnog tkiva donjih ekstremiteta sprovedena je u fazi odmora i fazi stresa. Rezultati. U DP grupi ustanovljen je značajno niži pik radioaktivosti u odnosu na NDP grupu ispitanika obostrano i u obe faze sa nižim inter-extremity indeksima i sniženom perfuzionom rezervom. Utvrđena je značajna razlika u koncentraciji ET-1 između grupa (veća koncentracija je zabeležena u DP grupi). Zaključak. Prikazani jednodnevni protokol perfizione scintigrafije donjih ekstremiteta u fazi odmora i napora je korisna procedura u proceni bolesti perifernih arterija bolesnika sa DM tip 2, naročito u asimptomatskoj formi bolesti.
Keywords: dijabetes melitus, insulin nezavisni; bolest perifernih arterija; perfuziono snimanje; noga; endotelin-1