Povezanost psihopatologije i rezilijentnosti sa zlostavljanjem u detinjstvu kod mladih upućenih na prvi psihijatrijski pregled - Pejović Milovančević, Milica; Tenjović, Lazar; Išpanović, Veronika; Mitković, Marija; Radosavljev Kirćanski, Jelena; Minčić, Teodora; Miletić, Vladimir; Draganić Gajić, Saveta; Lečić Toševski, Dušica (Vojnosanitetski pregled, 2014)
Uvod/Cilj. Zlostavljanje u detinjstvu može biti uzrok različitih psiholoških problema kod odraslih osoba. Malo se, međutim, zna o specifičnim kliničkim i porodičnim profilima, kao i karakteristikama rezilijentnosti adolescenata koji su doživeli zlostavljanje u detinjstvu. Cilj našeg rada bio je ispitivanje simptoma, porodičnog funkcionisanja i rezilijentnosti adolescenata sa iskustvom zlostavljanja u detinjstvu upućenih na psihijatrijski pregled. Metode. Uzorak se sastojao od 84 konsekutivno regrutovana mlada ispitanika (prosečne starosti 14,90 ± 3,10, u rasponu od 11 do 18 godina) upućena na prvi pregled u Kliniku za decu i omladinu Instituta za mentalno zdravlje u Beogradu, koji su na osnovu Matrice rizika za zlostavljanje i zanemarivanje dece bili podeljeni u dve grupe. Prvu grupu činili su adolescenti sa iskustvom zlostavljanja u detinjstvu (n = 38, 13 dečaka, 25 devojčica), a drugu, kontrolnu grupu, adolescenti bez iskustva zlostavljanja u detinjstvu (n = 47, 20 dečaka, 27 devojčica). U istraživanju su korišćeni sledeći upitnici: Upitnik za samoprocenu adolescenata (Youth Self-Report – YSR), Skala adolescentnih rezilijentnih stavova (Adolescent Resilience Attitudes Scale – ARAS) i Upitnik za porodicu, (Self-Report Family Inventory – SFI). Rezultati. Značajne razlike pronađene su kod adolescentkinja. Na upitniku YSR, zlostavljane adolescentkinje imale su značajno više skorove delinkventnog ponašanja i marginalno veće skorove anksioznosti/depresivnosti i socijalnih problema. Analize upitnika SFI pokazale su značajno lošije funkcionisanje kod zlostavljanih adolescentkinja u svim podskalama osim na podskali direktivnog vođstva. Na upitniku ARAS, zlostavljane adolescentkinje imale su značajno niže skorove na podskali uvida i marginalno niže skorove na podskali za inicijativu. Zaključak. Navedeni rezultati mogli bi imati praktičnu primenu pri planiranju specifičnih preventivnih strategija i tretmana koji se posebno fokusiraju na delinkventne tendencije kao i na jačanje rezilijentnosti obezbeđivanjem pozitivnog okruženja u okviru porodice, škole i zajednice.