Tromboza vene porte kod bolesnika sa cirozom jetre - Savić, Željka; Damjanov, Dimitrije; Latinović Bošnjak, Olgica; Janjić, Nebojša; Dejanović, Božidar; Krnetić, Žarko; Vračarić, Vladimir (Vojnosanitetski pregled, 2024)
Uvod/Cilj. Tromboza vene porte (TVP) kod bolesnika sa cirozom jetre (CJ) ima prevalenciju od 0,6–26%. Najčešće se TVP otkriva slučajno, u sklopu evaluacije CJ, ili u sklopu akutne dekompenzacije CJ zbog portne hipertenzije. Cilj rada bio je da se ustanovi zastupljenost TVP kod bolesnika sa CJ u odnosu na težinu bolesti i pojedine elemente portne hipertenzije. Metode. Retrospektivnim istraživanjem obuhvaćeno je 326 bolesnika lečenih zbog dekompenzacije CJ. Bolesnicima su rađene standardne laboratorijske analize, ultrasonografija abdomena i/ili kompjuterizovana tomografija abdomena i ezofagogastroduodenoskopija. Rezultati. Dijametar vene porte (VP) razlikovao se kod bolesnika bez variksa jednjaka (12,2 mm) i onih koji su imali velike varikse (13,6 mm), p = 0,026. TVP je ustanovljena kod 6,1% bolesnika sa CJ. Bolesnici su klasifikovani u skladu sa Child-Pugh sistemom bodovanja, kojim se težina oboljenja jetre izražava kategorijama A, B i C. TVP je bila prisutna kod 3.0% bolesnika iz kategorije C, kod 12,0% bolesnika iz kategorije B, a nije bila prisutna ni kod jednog bolesnika iz kategorije A (p = 0,005). TVP je bila prisutna kod 4,4% bolesnika sa malim variksima i kod 16,7% bolesnika sa velikim variksima (p < 0,001). Nije bilo razlike u prisustvu TVP između grupa bolesnika sa i bez variksnog krvarenja, kao ni između grupa sa različitim stepenom ascita. Kod 29,4% bolesnika nastupio je smrtni ishod, ali nije bilo razlike između bolesnika sa i bez TVP. Zaključak. TVP je prisutna kod težih stadijuma CJ i pretežno kod bolesnika sa velikim variksima jednjaka. Nije ustanovljena veća prevalencija TVP povezana sa pojavom variksnog krvarenja ili smrtnim ishodom bolesnika sa CJ.