Prevod, transkulturalna adaptacija i validacija srpske verzije upitnika PSS-QoL – pilot istraživanje - Vujović, Sanja; Desnica, Jana; Mijailović, Sara; Milovanović, Dragan (Vojnosanitetski pregled, 2023)
Uvod/Cilj. Procena kvaliteta života povezanog sa zdravljem – health-related quality of life (HRQoL), je esencijalna za bolje razumevanje uticaja bolesti na različite aspekte svakodnevnog funkcionisanja bolesnika i efikasnost modaliteta lečenja. Upitnik primarnog Sjegrenovog sindroma (SS) – Primary Sjögren’s Syndrome QoL (PSS-QoL), je prvi instrument za procenu HRQoL koji je specifičan za primarni SS. Cilj rada bio je da se upitnik PSS-QoL prevede sa engleskog na srpski jezik, procene njegova psihometrijska svojstva i da se validira za upotrebu u srpskoj populaciji. Metode. Istraživanje je osmišljeno kao pilot studija i obuhvatilo je 30 učesnika. Interna konzistencija izračunata je određivanjem Kronbahovog alfa koeficijenta. Valjanost upitnika procenjena je korelacijom njegovog ukupnog rezultata sa rezultatima EuroQoL-5D, European League Against Rheumatism (EULAR) SS Patient Reported Index, Oral Health Impact Profile-14 i Emotion Regulation Questionnaire upitnika. Rezultati. U istraživanju je učestvovalo 29 (96,7%) žena i jedan (3,3%) muškarac. Prosečna (± standardna devijacija) vrednost PSS-QoL bila je 44,63 ± 12,901 na početku i 41,70 ± 12,075 prilikom ponovnog merenja. Vrednost Kronbahove alfa vrednosti za srpsku verziju PSS-QoL bila je 0,922. Test-retest koeficijent korelacije iznosio je 0,981 (95% interval pouzdanosti: 0,436–0,996). Analiza je otkrila statistički značajnu, umerenu do jaku korelaciju, između PSS-QoL rezultata i Euro-QoL-5D (rs = -0,696), EULAR SS Patient Reported Index (rs = 0,883) i Oral Health Impact Profile-14 rezultata (rs = 0,809). Zaključak. Srpska verzija instrumenta PSS-QoL može se koristiti za procenu HRQoL kod bolesnika sa primarnim SS, kako u akademskim istraživanjima tako i u kliničkoj praksi.