Parametri radikalnosti kod laparoskopske i otvorene hirurgije karcinoma kolona i rektuma - Krdžić, Igor; Kenić, Marko; Šćepanović, Milena; Soldatović, Ivan; Ilić Živojinović, Jelena; Radovanović, Dragan (Vojnosanitetski pregled, 2021)
Uvod/Cilj. Resekcija kod karcinoma kolona i rektuma smatra se radikalnom kada su proksimalna, distalna i radijalna linija resekcije bez prisustva tumorskih ćelija. Koncept totalne mezorektalne ekscizije podrazumeva kompletno uklanjanje tumora unutar fascijalnog omotača zajedno sa limfnim čvorovima, limfaticima i krvnim sudovima duž kojih tumor može da se širi. Cilj rada bio je da se utvrdi da li se laparoskopskim pristupom obezbeđuju svi parametri onkološke radikalnosti kao i u otvorenoj hirurgiji karcinoma kolona i rektuma. Metode. Studijom su bila obuhvaćena 122 bolesnika sa karcinomom kolona i rektuma svrstana u dve jednake grupe ˗ bolesnici operisani laparoskopskim i oni operisani otvorenim pristupom. U hirurgiji kolona analizirali smo proksimalnu i distalnu resekcionu liniju i broj uklonjenih limfnih žlezda, a u hirurgiji rektuma proksimalnu, distalnu i cirkumferentnu resekcionu liniju kao i broj uklonjenih limfnih žlezda. Rezultati. Obe grupe su bile jednake u odnosu na životno doba, pol, rezultat klasifikacije Američkog društva anesteziologa, lokalizaciju, veličinu tumora i vrstu operativnog zahvata. Prema lokalizaciji tumora, najčešće izvedena operacija bila je prednja resekcija rektuma (60,7% u odnosu na 59%). Nije bilo slučajeva sa pozitivnom distalnom linijom resekcije. Prosečno rastojanje tumora od proksimalne linije resekcije na fiksiranom preparatu bilo je 100 mm u odnosu na 120 mm, sa statistički značajnom razlikom (p < 0,001). Udaljenost od distalne linije resekcije bila je bez razlike, 40 mm u obe grupe (p = 0,143). Nađana je pozitivna cirkumferentna resekciona linija kod dva bolesnika u laparoskopskoj grupi (7,7%), a kod tri bolesnika u grupi operisanih otvorenom metodom (8,8%). Prosečan broj uklonjenih limfnih čvorova iznosio je 15 u laparoskopskoj grupi i 16 u grupi operisanoj otvorenim pristupom. Dužina boravka u bolnici kod bolesnika operisanih laparoskopskim pristupom bila je kraća, što je bilo visoko statistički značajno. U pogledu postoperativnih komplikacija, nije utvrđena značajna razlika između grupa. Ukupni postoperativni morbiditet iznosio je 18% prema 21,3%. Zaključak. Laparoskopskim pristupom je moguće obezbediti sve parametre onkološke radikalnosti jednako kao i u otvorenoj hirurgiji karcinoma kolona i rektuma.