Razvoj i ispitivanje punovažnosti upitnika za merenje mučnine izazvane lekovima - Prokić, Andjelka; Janković, Slobodan M. (Vojnosanitetski pregled, 2021)
Uvod/Cilj. Do sada je objavljeno nekoliko upitnika za merenje intenziteta mučnine posle primene lekova, ali su oni ili suviše specifični za određenu grupu lekova (npr. oni koji mere mučninu posle primene hemioterapije) ili njihova pouzdanost i punovažnost nisu propisno ispitani. Cilj ove studije je bio da se razvije upitnik za merenje mučnine izazvane lekovima i ispitaju njegova pouzdanost i punovažnost. Metode. Studija je bila dizajnirana kao studija preseka za procenu pouzdanosti i validnosti upitnika. Upitnik sa pet pitanja i ponuđenim odgovorima po Likertovoj skali bio je razvijen na dva nestrukturirana sastanka istraživačkog tima. Pouzdanost, punovažnost i stabilnost u vremenu ovog upitnika su ispitani na uzorku od 128 vanbolničkih bolesnika koji su uzimali oralne preparate gvožđa. Rezultati. Krajnja verzija Upitnika za mučninu izazvanu lekovima (UMIL) sa pet pitanja je pokazala odličnu pouzdanost, kako kada su upitnike popunjavali istraživači za vreme intervjua sa bolesnicima (Kronbahov alfa koeficijent 0,892), tako i kada su upitnike popunjavali samo bolesnici (Kronbahov alfa koeficijent 0,897). Upitnik je bio stabilan u vremenu, a testovi konvergentne i divergentne punovažnosti su dali vrlo dobre rezultate. Faktorska analiza je otkrila samo jedan faktor, što znači da ceo upitnik meri samo jedan fenomen, intenzitet mučnine, kako je originalno i nemeravano. Zaključak. Upitnik UMIL je pouzdan i punovažan instrument za merenje intenziteta mučnine izazvane lekovima. Otkrivanje bolesnika sa visokim stepenom mučnine izazvane lekovima pomoći će propisivačima da odluče da li terapiju treba prekinuti ili preći na manje emetogene lekove.