Procena unosa fluorida putem vode za piće i paste za zube kod dece uzrasta od tri godine: preliminarni rezultati u Beogradu, Republika Srbija - Djukić-Ćosić, Danijela; Antonijević, Evica; Mandinić, Zoran; Ćurčić, Marijana; Ćupić Miladinović, Dejana; Antonijević, Biljana; Matović, Vesna (Vojnosanitetski pregled, 2021)
Uvod/Cilj. Fluoridi imaju pozitivan efekat na prevenciju karijesa zuba kao i povećanje čvrstine zubnog emajla. Međutim, njihov unos iznad optimalnog može imati štetne efekte na zube i kosti, posebno kod male dece tokom intenzivnog rasta i razvoja zuba. Cilj ovog rada bio je da se proceni unos fluorida putem vode za piće i paste za zube kod dece uzrasta od tri godine u Beogradu, na teritoriji dve opštine, Vračar i Novi Beograd. Metode. Anketnim upitnicima (n = 40) za roditelje dobijeni su podaci o vrsti vode koju deca piju (česmenska i/ili flaširana), proizvodima koje koriste za čišćenje i negu zuba, učestalosti pranja zuba kao i količini paste za zube koja se koristi po jednom pranju. Sadržaj fluorida u vodi za piće i pastama za zube određen je elektrohemijski sa fluoridnom jon-selektivnom elektrodom. Unos fluorida procenjen je korišćenjem matematičkog modela datog od strane Američke agencije za zaštitu životne sredine. Rezultati. Dobijeni rezultati pokazuju da nema statistički značajne razlike u dnevnom unosu fluorida putem vode za piće i paste za zube između dece uzrasta od tri godine na Vračaru i Novom Beogradu (p > 0,05). Međutim, sve procenjene vrednosti unosa fluorida (0,089–0,625 mg/dan) značajno su niže od optimalnog dnevnog unosa za prevenciju karijesa (0,7 mg/dan za decu uzrasta do 4 godine, FNB-Nacionalnog instituta medicine, SAD) i dva do šest puta niže od tolerišućeg gornjeg nivoa unosa fluorida za decu istog uzrasta (1,3 mg/dan, FNB-Nacionalnog instituta medicine, SAD). Štaviše, izračunati dnevni unosi fluorida izraženi po kilogramu telesne mase potvrđuju veoma nizak unos fluorida kod dece ispitivanih opština u Beogradu, čak značajno niže od preporučenog optimalnog unosa (0,05 mg/kg/dan, EFSA). Zaključak. Ovim preliminarnim istraživanjem pokazano je da je dnevni unos fluorida kod trogodišnjaka u Beogradu značajno niži od tolerišućeg gornjeg nivoa unosa fluorida, čak niži od optimalnog unosa za prevenciju karijesa.