Primena kontinuirane terapije zamene funkcije bubrega kod kritično obolelih sa akutnim oštećenjem bubrega povezanim sa COVID-19
Scindeks Asistent Scindeks Asistent — Sistem za uređivanje časopisa
PDF (engleski)

Kako citirati

1.
Knežević V, Azaševac T, Ljubičić B, Lazarević A, Milijašević D, Božić D. Primena kontinuirane terapije zamene funkcije bubrega kod kritično obolelih sa akutnim oštećenjem bubrega povezanim sa COVID-19. Vojnosanit Pregl [Internet]. 29. Februar 2024. [citirano 12. Juli 2026.];81(02). Dostupno na: https://asistent.ceon.rs/index.php/vsp/article/view/45014

Sažetak

Uvod/Cilj. Bolesnici sa teškom kliničkom slikom COVID-19 imaju viši rizik od razvoja akutnog oštećenja bubrega (AOB). Cilj rada bio je da se analiziraju faktori rizika od AOB/akutizacije bubrežne insuficijencije kod obolelih sa hroničnom bolešću bubrega (HBB), kao i rezultati lečenja primenom kontinuirane terapije zamene funkcije bubrega (KTZFB) kod kritično obolelih od COVID-19. Metode. Istraživanjem je obuhvaćen 101 COVID-19 bolesnik sa AOB, od ukupno 293 bolesnika lečenih primenom KTZFB. Istraživanje je sprovedeno od marta 2020. do jula 2021. godine u Univerzitetskom Kliničkom centru Vojvodine, Srbija. Rezultati. Prosečna starost bolesnika bila je 64,69 ± 9,71 godina. Od ukupnog broja bolesnika, 82,2% bilo je muškog pola, od kojih je 75,2% bilo obolelih od hipertenzije. Na invanzivnoj mehaničkoj ventilaciji (IMV) bila su 93,7% bolesnika, a 92,1% na vazopresornoj terapiji. Prosečna dužina IMV do početka KTZFB bila je 4,65 ± 4,57 dana. U prva 24 sata od početka IMV, 60% bolesnika je zahtevalo KTZFB. Pre KTZFB, prosečna vrednost Simplified Acute Physiology Score II iznosila je 39,13 ± 14,45, kreatinina 312 µmol/L [Interquartile Range (IQR) 208,0–437,5], prokalcitonina 2,70 ng/L (IQR 0,62–7,20), dok je 10,9% bolesnika imalo indeks SpO2/FiO2 > 200 i njih 41,6% anuriju. Prosečan broj procedura iznosio je 2,01 ± 1,36. Najčešći modalitet bio je hemodijafiltracija kod 67,3% bolesnika, a 46% je  koristilo oXiris® membranu. Korišćenjem binarne logističke regresije, uključujući demografske parametre, komorbiditete i kliničke parametre pre KTZFB, utvrđeno je da su bolesnici sa prethodnim oboljenjem bubrega imali 3,43 puta veće šanse da razviju AOB, a bolesnici sa indeksom SpO2/FiO2 ≥ 200 su imali 69% manje šanse za AOB/akutizaciju bubrežne insuficijencije u miljeu HBB, zavisne od KTZFB, u prva 24 sata od početka IMV. Zaključak. Utvrđivanje faktora rizika od AOB/akutizacije bubrežne insuficijencije kod obolelih sa HBB značajno je za planiranje njihove prevencije, koja zahteva i primenu KTZFB uz pravilan izbor modaliteta i doze dijalize, vrste membrane/filtera i doze antikoagulansa.

Ključne reči

bubreg, akutna insuficijencija;
bubreg, zamena funkcije, kontinuirana;
covid-19;
kritična stanja;
faktori rizika
DOI: 10.2298/VSP230614070K

Reference

Ronco C, Reis T, Husain-Syed F. Management of acute kidney injury in patients with COVID-19. Lancet Respir Med 2020; 8(7): 738–42.

Chan L, Chaudhary K, Saha A, Chauhan K, Vaid A, Baweja M, et al. Acute Kidney Injury in Hospitalized Patients with COVID-19. medRxiv [Preprint] 2020. Update in: J Am Soc Nephrol 2021; 32(1): 151–60.

Mohamed MMB, Lukitsch I, Torres-Ortiz AE, Walker JB, Var-ghese V, Hernandez-Arroyo CF, et al. Acute Kidney Injury As-sociated with Coronavirus Disease 2019 in Urban New Orle-ans. Kidney360 2020; 1(7): 614–22.

Thakkar J, Chand S, Aboodi MS, Gone AR, Alahiri E, Schecter DE, et al. Characteristics, Outcomes and 60-Day Hospital Mortality of ICU Patients with COVID-19 and Acute Kidney Injury. Kidney360 2020; 1(12): 1339–44.

Hirsch JS, Ng JH, Ross DW, Sharma P, Shah HH, Barnett RL, et al. Acute kidney injury in patients hospitalized with COVID-19. Kidney Int 2020; 98(1): 209–18.

Zhou S, Xu J, Xue C, Yang B, Mao Z, Ong ACM. Coronavirus-associated kidney outcomes in COVID-19, SARS, and MERS: a meta-analysis and systematic review. Ren Fail 2020; 43(1): 1–15.

Robbins-Juarez SY, Qian L, King KL, Stevens JS, Husain SA, Ra-dhakrishnan J, et al. Outcomes for Patients With COVID-19 and Acute Kidney Injury: A Systematic Review and Meta-Analysis. Kidney Int Rep 2020; 5(8): 1149–60.

Domecq JP, Lal A, Sheldrick CR, Kumar VK, Boman K, Bolesta S, et al. Outcomes of Patients with Coronavirus Disease 2019 Receiving Organ Support Therapies: The International Viral Infection and Respiratory Illness Universal Study Registry. Crit Care Med 2021; 49(3): 437–48. Erratum in: Crit Care Med 2021; 49(5): e562.

Gupta S, Coca SG, Chan L, Melamed ML, Brenner SK, Hayek SS, et al. AKI Treated with Renal Replacement Therapy in Criti-cally Ill Patients with COVID-19. J Am Soc Nephrol 2021; 32(1): 161–76.

Kooman JP, van der Sande FM. COVID-19 in ESRD and Acute Kidney Injury. Blood Purif 2021; 50(4–5): 610–20.

Nadim MK, Forni LG, Mehta RL, Connor MJ Jr, Liu KD, Oster-mann M, et al. COVID-19-associated acute kidney injury: con-sensus report of the 25th Acute Disease Quality Initiative (ADQI) Workgroup. Nat Rev Nephrol 2020; 16(12): 747–64. Erratum in: Nat Rev Nephrol 2020; 16(12): 765.

Bilan N, Dastranji A, Ghalehgolab Behbahani A. Comparison of the spo2/fio2 ratio and the pao2/fio2 ratio in patients with acute lung injury or acute respiratory distress syndrome. J Car-diovasc Thorac Res 2015; 7(1): 28–31.

Tan BWL, Tan BWQ, Tan ALM, Schriver ER, Gutiérrez-Sacristán A, Das P, et al. Long-term kidney function recovery and mortality after COVID-19-associated acute kidney injury: an international multi-centre observational cohort study. EClinicalMedicine 2022; 55: 101724.

Kidney Disease: Improving Global Outcomes (KDIGO) Acute Kidney Injury Work Group. KDIGO clinical practice guideline for acute kidney injury. Kidney Int Suppl 2012; 2(1): 1–138.

Bezerra R, Teles F, Mendonca PB, Damte T, Likaka A, Ferrer-Miranda E, et al. Outcomes of critically ill patients with acute kidney injury in COVID-19 infection: an observational study. Ren Fail 2021; 43(1): 911–8.

Grasselli G, Zangrillo A, Zanella A, Antonelli M, Cabrini L, Cas-telli A, et al. Baseline characteristics and outcomes of 1591 pa-tients infected with SARS-CoV-2 admitted to ICUs of the Lombardy region, Italy. JAMA 2020; 323(16): 1574–81. Erra-tum in: JAMA 2021; 325(20): 2120.

Bhatraju PK, Ghassemieh BJ, Nichols M, Kim R, Jerome KR, Nalla AK, et al. Covid-19 in critically ill patients in the Seattle re-gion - case series. N Engl J Med 2020; 382(21): 2012–22.

Argenziano MG, Bruce SL, Slater CL, Tiao JR, Baldwin MR, Barr RG, et al. Characterization and clinical course of 1000 pa-tients with coronavirus disease 2019 in New York: retrospec-tive case series. BMJ 2020; 369: m1996.

Richardson S, Hirsch JS, Narasimhan M, Crawford JM, McGinn T, Davidson KW, et al. Presenting Characteristics, Comorbidities, and Outcomes Among 5700 Patients Hospitalized With COVID-19 in the New York City Area. JAMA 2020; 323(20): 2052–9. Erratum in: JAMA 2020; 323(20): 2098.

Chan L, Chaudhary K, Saha A, Chauhan K, Vaid A, Zhao S, et al. AKI in Hospitalized Patients with COVID-19. J Am Soc Nephrol 2021; 32(1): 151–60.

Doher MP, Torres de Carvalho FR, Scherer PF, Matsui TN, Am-mirati AL, Caldin da Silva B, et al. Acute Kidney Injury and Renal Replacement Therapy in Critically Ill COVID-19 Pa-tients: Risk Factors and Outcomes: A Single-Center Experi-ence in Brazil. Blood Purif 2021; 50(4–5): 520–30.

Liu Y, Yang Y, Zhang C, Huang F, Wang F, Yuan J, et al. Clini-cal and biochemical indexes from 2019-nCoV infected pa-tients linked to viral loads and lung injury. Sci China Life Sci 2020; 63(3): 364–74.

Husain-Syed F, Slutsky AS, Ronco C. Lung−kidney cross-talk in the critically ill patient. Am J Respir Crit Care Med 2016; 194(4): 402–14.

Van den Akker JP, Egal M, Groeneveld AB. Invasive mechanical ventilation as a risk factor for acute kidney injury in the criti-cally ill: a systematic review and meta-analysis. Crit Care 2013; 17(3): R98.

Barbar SD, Clere-Jehl R, Bourredjem A, Hernu R, Montini F, Bru-yère R, et al. Timing of Renal-Replacement Therapy in Pa-tients with Acute Kidney Injury and Sepsis. N Engl J Med 2018; 379(15): 1431–42.

Gaudry S, Hajage D, Benichou N, Chaïbi K, Barbar S, Zarbock A, et al. Delayed versus early initiation of renal replacement ther-apy for severe acute kidney injury: a systematic review and in-dividual patient data meta-analysis of randomised clinical tri-als. Lancet 2020; 395(10235): 1506–15.

Ostermann M, Joannidis M, Pani A, Floris M, De Rosa S, Kellum JA, et al. Patient Selection and Timing of Continuous Renal Replacement Therapy. Blood Purif 2016; 42(3): 224–37.

Knežević V, Azaševac T, Stražmešter Majstorović G, Marković M, Ružić M, Turkulov V, et al. The importance of anticoagulation in COVID-19-related acute kidney injury requiring continu-ous renal replacement therapy. Srp Arh Celok Lek 2022; 150(1–2): 29–34.