Karakteristike, etiologija i procena seksualnog prestupništva kod osoba sa intelektualnom ometenošću - Tomić, Katarina (Specijalna edukacija i rehabilitacija, 2017)
U radu je dat pregled istraživanja koja se bave etiologijom, tipovima i kliničkom slikom seksualnog prestupništva kod osoba sa intelektualnom ometenošću, s kraćim osvrtom na neke od metoda i tehnika strukturisane procene devijantnog seksualnog ponašanja. U pregledu mogućih etioloških faktora dat je prikaz statičkih i dinamičkih faktora rizika prestupništva i recidivizma. Rezultati ukazuju na povećanu učestalost seksualnog prestupništva kod osoba sa intelektualnom ometenošću u odnosu na osobe tipičnog razvoja. Kao najznačajniji faktori rizika za ispoljavanje devijantnog seksualnog ponašanja kod ove populacije izdvajaju se: rana viktimizacija, nerazumevanje socijanih pravila i ograničenja, loša inhibicija impulsa, problemi emocionalne i bihevioralne regulacije, kao i neurobiološki faktori povezani sa određenim genetskim sindromima. Seksualni prestupnici sa intelektualnom ometenošću za žrtve najčešće biraju decu, ili osobe koje takođe imaju intelektualne smetnje. Rezultati istraživanja naglašavaju presudan značaj kontinuirane seksualne edukacije osoba sa intelektualnim smetnjama i preventivnog delovanja u cilju ublažavanja poznatih faktora rizika za ispoljavanje seksualno devijantnog ponašanja.
Keywords: intellectual disability||; ||intelektualna ometenost; sexuality||; ||seksualnost; sexual offending||; ||seksualno prestupništvo; sexual education||; ||seksualna edukacija; clinical assessment||; ||klinička procena