DEFINISANI INTENZITET SILE STISKA ŠAKE – RAZLIKE I VARIJABILITET GREŠAKA KOD ZDRAVIH ODRASLIH OSOBA - Trajkov, Marija; Dopsaj, Milivoj; Eminović, Fadilj; Ćopić, Nemanja (Specijalna edukacija i rehabilitacija, 2015)
Procena intenziteta sile stiska šake se primenjuje u različitim oblastima istraživačke delatnosti. Uglavnom istraživači ispituju maksimalan intenzitet sile stiska šake, dok se ispitaniku ređe zadaje da ostvari definisan intetnzitet sile bez vizuelnih povratnih informacija. Cilj rada je da se utvrde razlike u ispoljavanju varijabiliteta tj. grešaka u postizanju definisanog intenziteta sile stiska šake bez prisustva vizuelnih povratnih informacija kod zdravih odraslih osoba oba pola. Za potrebe istraživanja primenjen je standardizovani test – Stisak šake. U istraživanju je učestvovalo 40 ispitanika, 19 ženskog i 21 muškog pola, prosečne starosti 37 godina. Za utvrđivanje razlika u ispoljavanju greške u intenzitetu sile stiska šake unutar i između posmatranih grupa ispitanika korišćena je ANOVA i t-test. Statistički značajna razlika ispoljavanja grešaka unutar grupe ispitanika muškog pola se javila na definisanom intenzitetu 10% od maksimalne sile stiska, dok se unutar grupe ispitanika ženskog pola javila na 90% od maksimalne sile. Između grupa tj. pola, statistički značajna razlika u ispoljavanju grešaka se ispoljila na definisanom intenzitetu 90% od maksimalne sile leve ruke. Ispitanici oba pola su više grešili u odnosu na manji definisan intenzitet, dok su na submaksimalnim intenzitetima greške bile statistički značajno manje. Generalno, muški ispitanici su bili precizniju u odnosu na žene. Uočena je i statistički značajna razlika u ostvarenom maksimalnom intenzitetu obe šake između muškaraca i žena. Dobijeni rezultati se mogu koristiti kao indikator za dalja istraživanja u specijalnoj edukaciji i rehabilitaciji, kao i u medicinskoj i profesionalnoj rehabilitaciji.  Ključne reči: stisak šake, ispoljavanje grešaka, definisan intenzitet sile, vizuelne povratne informacije