ODNOS POSTIGNUĆA NA AKADIJA TESTU RAZVOJNIH SPOSOBNOSTI I INTELIGENCIJE KOD DECE MLAĐEG ŠKOLSKOG UZRASTA - Buha, Nataša; Gligorović, Milica (Specijalna edukacija i rehabilitacija, 2015)
Školski uspeh zavisi od niza faktora: inteligencije, motivacije, nivoa razvijenosti bazičnih i viših kognitivnih funkcija, crta ličnosti, itd. U defektološkoj praksi se, za procenu sposobnosti neophodnih za usvajanje školskih znanja i veština, najčešće koristi Akadija test razvojnih sposobnosti, sa ciljem da se detektuju ona deca koja imaju ili bi mogla ispoljiti smetnje u učenju. Do sada, u Srbiji, nisu utvrđivane njegove psihometrijske karakteristike, te je cilj ovog rada da se utvrdi odnos između uspeha na ovom testu i inteligencije na uzorku dece mlađeg školskog uzrasta koja pohađaju redovne škole na teritoriji grada Beograda. Uzorkom je obuhvaćeno 784-oro dece, oba pola (51% devojčica i 49% dečaka), uzrasta između 8 i 12 godina (AS=9,71; SD=0,65). U istraživanju je primenjen Akadija test koji se sastoji od 13 subtestova namenjenih proceni pažnje i kratkoročnog pamćenja, perceptivnih, vizuokonstruktivnih, konceptualnih i govorno-jezičkih sposobnosti. Inteligencija je procenjena primenom standardne verzije Ravenovih progresivnih matrica (AS=37,03; SD=10,51), a na osnovu percentilnih rangova sirovog skora (tri preseka), ispitanici su grupisani u 4 grupe. Analizom rezultata utvrđena je statistički značajna pozitivna korelacija između svih subtestova Akadija testa i inteligencije, koja se kreće u rangu od 0,27 do 0,63. Uzrast je nisko (r=0,08-0,26), ali takođe statistički značajno povezan sa uspehom na subtestovima Akadija testa (p0,05). Primenom multivarijatne analize kovarijanse, uz kontrolu uticaja uzrasta, utvrđeno je da je inteligencija značajan činilac postignuća na Akadija testu (Wilks' λ=0,502; F(39)=14,926; p≤0,000, =0,205), kao i na svim subtestovima pojedinačno (p≤0,000), objašnjavajući između 7% i 35% varijabilnosti rezultata. Ključne reči: Akadija test, Ravenove progresivne matrice, razvojne sposobnosti, inteligencija, mlađi školski uzrast