Percepcija roditeljske podrške u karijernom razvoju učenika sa intelektualnom ometenošću - Milanovic-Dobrota, Biljana; Mentus-Kandić, Tatjana; Buha, Nataša (Specijalna edukacija i rehabilitacija, 2024)
Uvod: Roditelji predstavljaju primarni izvor savetovanja, informisanja i posredovanja u karijernom razvoju dece. Kod osoba sa intelektualnom ometenošću tokom svih faza karijernog razvoja neophodna je roditeljska podrška, a posebno je važna u periodu profesionalnog osposobljavanja za rad. Cilj: Osnovni cilj rada je utvrditi kako učenici sa intelektualnom ometenošću percipiraju podršku roditelja tokom obrazovanja za izabrano zanimanje, sa posebnim osvrtom na neke faktore porodičnog i školskog okruženja. Metod: Uzorkom je obuhvaćeno 155 ispitanika sa lakom intelektualnom ometenošću koji se profesionalno osposobljavaju za rad u školama za učenike sa smetnjama u razvoju. U istraživanju je primenjena Skala roditeljske podrške u razvoju karijere (The Career-Related Parental Support Scale) koja procenjuje percepciju adolescenata o podršci roditelja, kroz oblasti instrumentalne pomoći, emocionalne podrške, verbalnog ohrabrivanja i modeliranja u vezi sa karijerom. Rezultati: Na uzorku u celini ispitanici percipiraju najveću podršku roditelja u domenu verbalnog ohrabrivanja, a najmanju u modelovanju u vezi sa karijerom. Veću podršku svojih roditelja u karijernom razvoju uočavaju oni koji žive u porodičnom okruženju sa oba roditelja, kao i oni čiji su roditelji obrazovaniji, zatim učenici starijih razreda i oni koji postižu odličan uspeh, dok razlike u odnosu na pol ispitanika nisu pronađene. Zaključak: Analizom dobijenih rezultata ukazano je na određene nedostatke u oblasti karijernog vođenja i savetovanja učenika sa intelektualnom ometenošću. Dobijeni nalazi upućuju na potrebu unapređivanja saradnje sa porodicama učenika na tom polju i njihovo osnaživanje u vezi sa načinima na koji mogu doprineti karijernom uspehu dece. Takođe, istaknuta je neophodnost proširivanja saznanja iz oblasti karijernog razvoja za dublje razumevanje ključnih problema u ovoj oblasti.
Keywords: roditelji; podrška; karijerni razvoj; učenici sa intelektualnom ometenošću