Sažetak
Javna administracija je složen društveni fenomen, koji ima svoja sociološka, politikološka, pravna, organizaciona i druga obeležja. Samim tim, „ugao“ njenog posmatranja može biti veoma različit pa se zato i proučava u brojnim visokoškolskim ustanovama, kako u domenu politikologije, sociologije, prava i dr. Vudrou Vilson, nekadašnji predsednik SAD i dobitnik Nobelove nagrade, smatra se „rodonačelnikom“ naučnog pristupa administraciji. Vilson je u svom naučnom radu iz 1887. godine – „Studija o administraciji“ – ukazao na tri „dihotomije“ koje su povezane sa javnom upravom: (1) između politike i administracije; (2) između političkih i administrativnih nauka i (3) između političara i službenika. Vilson je tako pokrenuo čitav niz pitanja, koja su i danas predmet polemika i diskusija, a njegova naučna misao postala je trajna zaostavština i predmet proučavanja brojnih autora kako u teorijskoj tako i u praktičnoj analizi javne uprave koja i danas ima uticaj na njene promene i razvoj.
Ključne reči
javna administracija
administrativna nauka
teorijski pristup
dihotomija
Reference
Brownlow, L. (1956). Woodrow Wilson and Public Administration, Public Administration Review, 16 (2), 77–81.
Dahlstrom, C. (2014). Politics and Administration, In: G. Peters, J. Pierre, The SAGE Handbook of Public Administration (2nd edition). Los Angeles, London, New Delhi, Singapore: SAGE Publications Ltd.
De Almeida Fortis, M. F. (2014). Bringing politics and administration together: for an agonistic policy (Doctoral dissertation), London: University of Westminster. Fac-ulty of Social Sciences and Humanities. Available at: https://core.ac.uk/download/ pdf/161123093.pdf
Dimitrijević, P., Jovanović Rajs, A. (1966). Sciences of public administration – Basic. Niš: Studentsko privredno društvo Više upravne škole Niš. [In Serbian]
Hartley, J., Alford, J., Hughes, O. (2015). Political Astuteness as an Aid to Discerning and Creating Public Value, In: J. M. Bryson, B. C. Crosby & L. Bloomberg (eds.). Public Value and Public Administration, Washington, DC: Georgetown University Press, 25–38.
Fayol, H. (1949). General and Industrial Management, London: Sir Isaac Pitman and Sons. Frederickson, G., Smith, K., Larimer, C., Licari, M. (2012), The Public Administration Theory Primer (2nd edition), Boulder, Colorado: Westview Press.
Gulick, L. (1937). Notes on the Theory of organization. In: L. Gulick & L. Urwick (eds.). Papers on the Science of Administration. New York: Institute of Public Administration, Columbia University.
Guo, S. (2019). Political-Administrative Dichotomy: Its Sources, Logic and Debates. Open Journal of Social Sciences, 2019, 7 (3), 356–368. Available at: https://www.scirp.org/ journal/paperinformation.aspx?paperid=91315
Kavran, D. (1991). Management science: organization, personnel and leadership. Beograd: Naučna knjiga. [In Serbian]
Lane, J-E. (2012). State Management. Beograd: Megatrend univerzitet, JP Službeni glasnik. [In Serbian]
Lilić, S. (2008). Administrative law, Administrative-Procedural Law (1st edition). Beograd: Pravni fakultet Univerziteta u Beogradu, JP Službeni glasnik. [In Serbian]
Lilić, S. (2014). Administrative law, Administrative-Procedural Law (8th edition). Beograd: Pravni fakultet Univerziteta u Beogradu, JP Službeni glasnik. [In Serbian]
Mehl, L. (1957). La cybernetique et l’administration. La Revue administrative 10 (58), 410–419.
Milenković, D. (2019), Contemporary theories and modern administration. Beograd: Fakultet političkih nauka, Čigoja štampa. [In Serbian]
Overeem, P. (2005). The Value of the Dichotomy: Politics, Administration, and the Political Neutrality of Administrators. Administrative theory & Praxis, (27) 2, 311–329.
Overeem, P. (2006). In Defence of Dichotomy: A Response to James H. Svara. Administrative Theory and Praxis, (28) 1, 140–147.
Overeem, P. (2012). The Politics–Administration Dichotomy – Toward a Constitutional Per-spective (2nd edition), Boca Raton, London, New York: CRS Press – Taylor & Francis Group. Available at: http://ndl.ethernet.edu.et/bitstream/123456789/5397/1/22.pdf Piteres, G., Pierre, J. (2001). Civil Servants and Politicians: The Changing Balance, In: G. Peters & J. Pierre (eds.). Politicians, Bureaucrats and Administrative Reform, London: Routledge, 1–10.
Peters, G. (2011). Bureaucracy and democracy – Towards result-based legitimacy?. In: J-M. Eymery-Douzans & Jon Pierre (eds.). Administrative Reforms and Democratic Govern-ance (109–120). New York: Routledge/ECPR Studies in European Political Science.
Pusić, E. (1995). Modernization of administration – trades and durations. In: Eugen Pusić (ed.). Administrative Science (10–78). Zagreb: Naprijed [In Croatian]
Pusić, E. (2002). Science of administration (12th edition). Zagreb: Školska knjiga. [In Croatian]
Pavlović, V. (2009). Weber’s conception of power. Godišnjak Fakulteta političkih nauka, 3(3), 9–26. [In Serbian]
Raadschelders, J. (2002). Woodrow Wilson on the History of Government: Passing Fad or Constitutive Framework for His Philosophy of Governance?. Administration & Society, 34 (5), 579–598.
Sardan, P. (2003). State Administration in France. In: M. Damjanović (ed.). Comparative Experiences of State Administrations (152–168). Beograd: Magna agenda. [In Serbian]
Şat, N. (2019). Woodrow Wilson “Тhe Study of Administration (Annotated)”. Available at: https://www.academia.edu/39225319/Woodrow_Wilson_Study_of_Administration_Annotated_by_NurSat
Shafritz, J. M., Russell, E. W., Borick, C. P., Hyde, A. C. (2017). Introducing Public Admin-istration (9th edition). New York: Routledge.
Simić, D. (2022). World Order – The Politics of Woodrow Wilson and Franklin Delano Roo-sevelt. Beograd: Clio. [In Serbian]
Simon, A. H. (1947) . Administrative Behavior: A Study of Decision-Making Processes in Administrative Organizations. London: Macmillan Co. Available at: https://books. google.rs/books?hl=sr&lr=&id=_obn42iD3mYC&oi=fnd&pg=PA1&dq=administra-tive+Behavior:+A+Study+of+Decision-Making+Processes+in+Administrative+Or-ganizations+(Macmillan+Co.,+1947)&ots=v-0q5wyhfY&sig=ADt-LmL4cqq5O1x-QQ54JY-1LGMs&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false
Sager, F. & Rosser, C. (2009). Weber, Wilson, and Hegel: Theories of Modern Bureaucracy. Public administration review, 69 (6), 1136–1147.
Slomski, B. (2022). Darwin and American public administration – Woodrow Wilson’s Darwinian argument for administration. Politics and the life Science, 41 (1), 105–113.
Stančetić, V. (2015). Public administration reform – towards a new public administration. Beograd: Fakultet političkih nauka, Čigoja štampa. [In Serbian]
Stanimirović, D. (1977). Sociological thought of Max Weber. Zbornik radova Pravnog fakulteta u Nišu, 15 (1), 319–335. [In Serbian]
Svara, J. H. (2001) . The Myth of the Dichotomy: Complementarity of Politics and Ad-ministration in the Past and Future of Public Administration. Public Administration Review, 61 (2), 176–183.
Taylor, F. (1967). Principles of Scientific Management, Beograd: Rad. [In Serbian]
Urwick, L. (1937). Organization as a Technical problem. In: L. Gulick & L. Urwick (eds.). Papers on the Science of Administration. New York: Institute of Public Administration, Columbia University.
Uwizeyimana, D. (2013). The Politics-Administration Dichotomy: Was Woodrow Wilson Misunderstood or Misquoted?. Journal of US-China Public Administration, 10 (2). Available at: https://www.researchgate.net/publication/280245552_The_Politics-Ad-ministration_Dichotomy_Was_Woodrow_Wilson_Misunderstood_or_Misquoted
Van Riper, P. (1983). The American administrative state: Wilson and the founders – An unorthodox view. Public Administration Review, vol. 44 (6), 477–490.
Weber, M. (1976). Economy and Society, Volume I. Beograd: Prosveta. [In Serbian]
Waldo, D. (1948). The Administrative State: A Study of the Political Theory of American Public Administration, New York: The Ronald Press.
Waldo, D. (1990). A theory of public administration means in our time a theory of politics also. In: N. B. Lynn and A. Wildavsky (eds.). The State of the Discipline, Chatham, NY: Chatham House, 73–83.
Walker, L. (1989). Woodrow Wilson, Progressive Reform and Public Administration. Political Science Quarterly, 104 (3), 509–525.
Wiener, N. (1964). Cybernetics and Society, Beograd: Nolit. [In Serbian]
Wilson, W. (1885). Congressional Government – A Study in American Politics. Boston and New York: Houghton Mifflin Company. The Riverside Press Cambridge. Available at: https://www.gutenberg.org/cache/epub/35861/pg35861-images.html#
Wilson, W. (1887). The Study of Administration, Political Science Quarterly, 2 (2), 197–222.