PERIBULBARNA ANESTEZIJA UZ CILJANU INTRAVENSKU ANALGOSEDACIJU ESKETAMINOM TOKOM ENUKLEACIJE: SAVREMENI REVIJALNI PRIKAZ : ESKETAMINOM VOĐENA ANALGOSEDACIJA TOKOM ENUKLEACIJE - Lučić, Margita; Vasović, Dolika D. (Srpski medicinski časopis Lekarske komore, 2026)
Uvod: Enukleacija je invazivna oftalmološka procedura praćena izraženim nociceptivnim i refleksnim stimulusom, što predstavlja značajan anesteziološki izazov, naročito kod starijih i komorbidnih pacijenata. Savremeni anesteziološki trendovi sve više favorizuju primenu regionalne anestezije u kombinaciji sa ciljanom analgosedacijom kao bezbedniju alternativu opštoj anesteziji.Cilj: Prikazati savremene koncepte primene peribulbarne anestezije u kombinaciji sa ciljanom intravenskom analgosedacijom esketaminom tokom enukleacije, sa posebnim osvrtom na hemodinamsku stabilnost, prevenciju okulokardijalnog refleksa, kontrolu perioperativnog bola, postoperativnu mučninu i povraćanje, kao i mogućnost uklapanja ove tehnike u principe jednodnevne hirurgije.Metod: U radu je sprovedena narativna analiza dostupne savremene literature iz oblasti oftalmološke i regionalne anestezije, sa fokusom na farmakološka svojstva esketamina, mehanizme dejstva peribulbarnog bloka i kliničke aspekte njihove kombinovane primene tokom enukleacije.Zaključak: Peribulbarna anestezija u kombinaciji sa esketaminom vođenom ciljanom analgosedacijom predstavlja bezbedan i efikasan savremeni anesteziološki pristup za izvođenje enukleacije, naročito kod starije i komorbidne populacije. Ovaj pristup omogućava stabilnu hemodinamiku, očuvano spontano disanje, adekvatnu kontrolu bola, nisku incidencu postoperativne mučnine i povraćanja i brz funkcionalni oporavak, uz mogućnost primene u okviru jednodnevne hirurgije.
Keywords: enukleacija; peribulbarna anestezija; esketamin; analgosedacija; okulokardijalni refleks