PROGNOSTIČKI FAKTORI RIZIKA ZA RANU SMRT KOD BOLESNIKA SA AKUTNOM MIJELOIDNOM LEUKEMIJOM - Juga, Marijana; Virijević, Marijana (Srpski medicinski časopis Lekarske komore, 2022)
Uvod: Rana smrt je poznata komplikacija lečenja bolesnika sa akutnom mijeloidnom leukemijom (AML). Definisana je kao smrt koja se javlja unutar 28 dana od otpočinjanja indukcione hemioterapije. Cilj: Određivanje kliničkih karakteristika bolesnika, faktora rizika, učestalosti i najčešćih uzroka rane smrti kod bolesnika sa AML-om. Materijali i metode: U retrospektivnu studiju uključeno je 248 bolesnika sa dijagnostikovanom akutnom mijeloidnom leukemijom. Pri dijagnozi, evidentirane su demografske i kliničko-laboratorijske karakteristike: pol, starost, opšte funkcionalno stanje po ECOG skali, kompletna krvna slika, nivo serumske LDH, procenat blasta u perifernoj krvi i koštanoj srži, fibrinogen, PT, aPTT, D-dimer i BMI. Bolesnici su lečeni indukcionom i redukcionom hemioterapijom i palijativnom terapijom. Statistička analiza rađena je pomoću podataka iz otpusnih lista uzetih iz registara Klinike za hematologiju Kliničkog centra Srbije. Rezultati: Rana smrt je nastupila kod 53 (21,4%) bolesnika. Pokazalo se da su prognostički faktori rizika za ranu smrt: godine starosti (p = 0,047), ECOG ≥ 2 (p = 0,001), broj leukocita ≥ 30 x109/l (p = 0,022), vrednost LDH ≥ 450 U/l (p = 0,029), procenat blasta u perifernoj krvi (p = 0,005) i koštanoj srži (p = 0,003), vrednost PT (p < 0,001) i ISTH skor (p = 0,018). Najčešći uzrok rane smrti kod bolesnika od 40 – 65 godina bila je sepsa, dok je kod starijih od 65 godina to bila respiratorna insuficijencija. Zaključak: Studija je pokazala da su godine starosti, broj leukocita, procenat blasta u perifernoj krvi i koštanoj srži, vrednost ECOG skora, LDH, PT, i ISTH skor značajni prognostički faktori rizika za ranu smrt kod bolesnika sa AML-om, a da je najčešći uzrok rane smrti kod bolesnika starosnog doba od 40 – 65 godina bila sepsa, dok je kod bolesnika starijih od 65 godina to bila respiratorna insuficijencija.