Opšti principi hitnog zbrinjavanja trovanja u ambulanti lekara opšte medicine – izazovi i prepreke - Lazarevic, Marija ž (Opšta medicina, 2024)
Uvod. Blagovremeno prepoznavanje akutnog i hroničnogtrovanja, kao i farmakodinamskih mehanizama i patofiziologijetrovanja od izuzetnog je značaja u ambulanti opštemedicine.Cilj rada. Utvrditi stepen informisanosti i obrazovanostilekara na primarnom nivou zdravstvene zaštite o predviđenimmerama u slučajevima zbrinjavanja trovanja.Metod. Lekarima zaposlenim u službi opšte medicinena teritoriji Republike Srbije prosleđen je elektronski upitnik’’Urgentno zbrinjavanje trovanja u ambulanti opšte medicine’’.Upitnik se sastojao od 13 pitanja koja se odnose na iskustvoovih lekara u praksi.Rezultati. Na primarnom nivou zdravstvene zaštite uposlednjih pet godina registrovan je porast stope trovanjalekovima, preparatima i biološkim supstancama sa 0,14 na0,21, dok se trovanje supstancama nemedicinskog poreklanalazi u značajnom padu sa 0,30 na 0,19 na 1000 stanovnika.Iskustvo lekara zaposlenih u ambulanti opšte medicine vezanoza slučajeve aktuelnog i hroničnog trovanja pratili smoposmatrajući upitnik u kojem se pokazalo da se 71,43% doktorasusretalo u praksi sa ovim stanjem. Lekari su se češćesusretali (41,07%) sa zadesnim slučajevima trovanja, dok se(21,43%) više puta susrelo sa namernim trovanjem. Veći procenatovih slučajeva (44,65%) je zbrinjavano na licu mesta. Opostojanju Nacionalnog centra za kontrolu trovanja informisanoje 53,57%, a mere detoksikacije su poznate za 58,93%lekara. Dodatno usavršavanje iz oblasti trovanja je poželjnopo mišljenju 75% lekara.Diskusija. Unošenje otrova različitim putem u organizammože biti uzrok smrti pacijenata ukoliko se pravovremenone prepozna, pri prvom kontaktu lekara, u ambulanti opštemedicine.Zaključak. Informisanost i obrazovanost lekara u ambulantiopšte medicine, kao i spremnost na dоdatno usavršavanjepokazalo se kao važan faktor u zbrinjavanju pacijenatakoji se u slučajevima trovanja prvobitno obraćaju izabranimlekarima za pomoć. Kontinuirano obrazovanje predstavljameru neophodnu za unapređenje kvaliteta pružanja zdravstvenepomoći u slučajevima akutnih i hroničnih trovanja.
Keywords: trovanje; opšta medicina; akutno zbrinjavanje