POREĐENJE ZNAČAJA MOTORNE SKALE FUNKCIONALNE NEZAVISNOSTI I BARTEL INDEKSA ZA PREDIKCIJU MORTALITETA NAKON PRELOMA KUKA U STARIJOJ POPULACIJI - Aleksić, Milica S; Dubljanin Raspopović, Emilija (Medicinski podmladak, 2017)
Uvod: Prelomi kuka predstavljaju važan medicinski, socijalni i ekonomski problem savremenog doba. Između 14% i 36% osoba koje zadobiju prelom kuka umire tokom prve godine nakon preloma. Najveći broj preživelih ne uspe da obnovi način kretanja i nivo aktivnosti koji je postojao pre povrede. Visoke stope mortaliteta i morbiditeta ukazuju na neophodnost prepoznavanja i definisanja odrednica ishoda, kao i optimalnog načina merenja istog, kako bi se potencijalnim uticajem na njih smanjila smrtnost i onesposobljenost kao posledica ovog događaja. Cilj rada: Odrediti da li su dve različite mere funkcionalne onesposobljenosti  pre povrede jednako osetljivi prediktori intrahospitalnog i jednogodišnjeg mortaliteta kod starijih pacijenata sa prelomom kuka. Materijal i metode: Studija  je obuhvatila  299 pacijenata starijih od 65 god. koji su operativno lečeni na KOHT, KCS u periodu od godinu dana zbog akutnog preloma kuka. Preoperativno pacijenti su ispitivani u vezi sociodemografskih varijabli, kognitivnog statusa, funkcionalne onesposobljenosti pre povrede, vrste preloma kuka  i operativnog rizika.  Funkcionalna onesposobljenost pre povrede ispitivana je pomoću motorne podskale funkcionalnog testa nezavisnosti (motor FIM)  i Bartelovog indeksa. Radi ispitivanja povezanosti različitih preoperativnih varijabli i intrahospitalnog/jednogodišnjeg mortaliteta kao ishodnih varijabli rađene su multivarijantne logističke regresione analize u kojima je odvojeno ispitivan uticaj motorne FIM i Bartelove skale. Rezultati: Istraživanje je pokazalo da pacijenti, koji su imali veći stepen funkcionalne onesposobljenosti pre povrede, imaju veći rizik od kratkoročnog i dugoročnog mortaliteta nakon preloma kuka. Najvažniji rezultat ovog rada je da Bartelov indeks i motorna skala FIM testa predstavljaju jednako efikasne prediktore kratkoročnog i dugoročnog mortaliteta nakon preloma kuka. Zaključak: Naš rad je potvrdio značaj funkcionalne onesposobljenosti pre povrede za predikciju mortaliteta nakon preloma kuka. Bartel indeks zbog jednostavnosti upotrebe treba da bude test izbora za procenu funkcionalne onesposobljenosti kod pacijenata sa prelomom kuka. Ključne reči: prelom kuka; FIM; Bartel