Bezbednost primene intravenske trombolitičke terapije kod stanja koja imitiraju moždani udar ("stroke mimics") - 15-godišnje iskustvo - Miladinović, Uroš; Mikulan, Rea; Jovanović, Dejana R.; Padjen, Visnja (Medicinska istraživanja, 2025)
Uvod: Neophodnost donošenja brze odluke o primeni intravenske trombolize (IVT) u lečenju akutnog ishemijskog moždanog udara (AIMU) može imati za posledicu njeno ordiniranje i kod stanja koja svojom kliničkom slikom mogu da imitiraju AIMU.Cilj:  Ispitivanje bezbednosti primene IVT kod drugih akutnih stanja koji se prezentuju istom ili sličnom kliničkom slikom kao AIMU tj. “stroke mimics”-a.Materijal i metode: Sprovedena je retrospektivna analiza podataka ukupno 764 pacijenta lečenih trombolitičkom terapijom na Odeljenju urgentne neurologije, Klinike za neurologiju Univerzitetskog kliničkog Centra Srbije u periodu od 2006.-2021. godine. Rezultati: Od ukupno 764 pacijenta sa AIMU lečenih IVT dijagnoza „stroke mimics“ je postavljena kod 22 pacijenta (2.9%). Prosečna starost grupe pacijenata sa dijagnozom „stroke mimics“ je iznosila 49,1 ± 16,3 (min 26, max 86), od čega je 55% pacijenata bilo ženskog pola. Najučestaliji vaskularni faktor rizika prisutan u ovoj grupi pacijenata bila je arterijska hipertenzija (41%), potom pušenje (14%) i hiperholesterolemija (14%). Poređenjem ovih pacijenata sa kontrolnom grupom tromboliziranih pacijenata sa AIMU (uparenih prema polu i starosti) utvrđeno je postojanje trenda ka blažem inicijalnom kliničkom deficitu merenim NIHSS skorom (5 [5-10] vs. 9 [6-19]; p=0.05), uz veću verovatnoću nastanka povoljnog funkcionalnog ishoda (mRS 0-2) (91% vs. 55%;  p=0.007) u „stroke mimics“ grupi.  Ni kod jednog pacijenta sa “stroke mimcs“ nije utvrđena pojava simptomatske intracerebralne hemoragije. Između dve grupe nije utvrđeno postojanje statistički značajne razlike kada je u pitanju pojava smrtnog ishoda (p=1.000). Zaključak: Upotreba IVT kod akutnih stanja koja se prezentuju kliničkom slikom AIMU je bezbedna po pacijente.
Keywords: akutni ishemijski moždani udar (AIMU), “stroke mimics“, intravenska trombolitička terapija (IVT)