AEROPONSKA PROIZVODNJA MINIKRTOLA KROMPIRA: UTICAJ GENOTIPA I POREKLA SADNOG MATERIJALA - Oljača, Jasmina; Broćić, Zoran; Danijel, Danijel; Rudić, Jelena; Poštić, Dobrivoj; Momčilović, Ivana (Journal of Agricultural Sciences (Belgrade), 2024)
Aeroponika je savremena tehnologija gajenja krompira „van zemljišta“ koja omogućava efikasnu proizvodnju visokokvalitetnih mini krtola (predosnovnog semenskog krompira). U aeroponskom sistemu, koreni i podzemna stabla (stolone) biljaka krompira rastu unutar zatvorenih boksova (modula), suspendovani u magli kapljica hranljivog rastvora koji cirkuliše kroz sistem. Kao rezultat ovakvog gajenja, značajan broj krtola većih od 1 cm (mini krtole) može se formirati na stolonima biljaka tokom vegetacionog perioda. Naša studija je imala za cilj da proceni efekat genotipa i porekla sadnog materijala na proizvodnju mini krtola u aeroponskom objektu u Guči, Srbija. Istraživanje je obuhvatilo tri sorte krompira (Cleopatra, Kennebec i Desiree) i dve vrste sadnog materijala (aklimatizovane mikro biljke i biljke koje potiču od mini krtola iz prethodne sezone). Biljke su uzgajane aeroponski u sezoni 2019. (kraj maja-decembar), sa gustinom sadnje od 24 biljke po m2 i intervalima žetve od približno 14 dana. Najveći broj mini krtola po biljci (19,89) zabeležen je kod sorte Desiree, zatim Kennebec (15,71) i Cleopatra (11,05). Prosečna masa mini krtola svih sorti bila je značajno veća kod biljaka gajenih iz mini krtola iz prethodne sezone u odnosu na biljke in vitro porekla. Najveći prinos, 10,27 kg m-2, ustanovljen je kod biljaka sorte Kennebec poreklom od mini krtola. Pored toga, biljke poreklom od mini krtola su postojano formirale krtole tokom čitavog perioda gajenja u aeroponskom sistemu.
Keywords: aeroponika, sorte krompira, predosnovni semenski krompir