Vanbolnički stečene pneumonije (CAP): CAP - Janković, Jelena; Jandrić, Aleksandar; Jordanova, Elena (Halo 194 - naučni časopis urgentne medicine, 2023)
Pneumonija je jedno od najčešćih oboljenja savremene medicine. Predstavlja inflamaciju plućnog parenhima, uzrokavanu različitim noksama ili agensima. Zastupljena je kod oba pola podjednako, ali češće se javlja kod osoba starije životne dobi, imunokompromitovanih osobama i sa komorbiditetima (HOBP, kardološki, nefrološki). Najčešći prozrokovači pneumonija su Streptoccocus pneumonia, Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis i Mycoplasma pneumoniae.  Na osnovu kliničke slike, laboratorijskih analiza, analiza sputuma, skorova (CURB65 I PSI) odlučuje se o ambulantnom ili bolničkom lečenju. Lečenje je farmakoločko i nefarmakološko. Medikamentozno lečenje je kombinovanom antibiotskom terapijom prema antibiogramu, ali je značajno češće lečenje empirijski. Značaj ove teme je u blagovreenom i adekvatnom lečenju ovih bolesnika obzirom na još uvek visoku stopu smrtnosti u svetu pacijenata sa pneumonijom.
Keywords: Pneumonia; CAP; CURB65; PSI; Istorija pneumonija; Protokoli lečenja pneumonija; podele pneumonija