Subakutna toksičnost smeše ftalata i bisfenola A: procena protektivnog dejstva probiotika - Baralić, Katarina; Božić, Dragica; Živančević, Katarina; Javorac, Dragana; Antonijević Miljaković, Evica; Buha Djordjevic, Aleksandra; Ćurčić, Marijana; Bulat, Zorica; Antonijević, Biljana; Djukić-Ćosić, Danijela; Marić, Djurdjica (Arhiv za farmaciju, 2022)
Cilj ove studije bio je: (1) ispitati subakutnu toksičnost smeše bis (2-etilheksil) ftalata (DEHP), dibutil ftalata (DBP), bisfenola A (BPA) na pacovima i uporediti je sa efektima pojedinačnih supstanci; (2) istražiti mehanizme toksičnosti na kritičnom ciljnom organu, testisima (in vivo/in silico studija); (3) ispitati sposobnost višekomponentnog probiotika da ublaži toksičnost smeše. Mužjaci pacova podeljeni su u grupe (n = 6): (1) Kontrola; (2) P (probiotik (8.78 * 108 CFU/kg/day)); (3) DEHP (50 mg/kg t.m/dan); (4) DBP (50 mg/kg t.m/dan); (5) BPA (25 mg/kg t.m/dan); i (6) MIX (50 mg/kg t.m/dan DEHP + 50 mg/kg t.m/dan DBP + 25 mg/kg t.m/dan BPA) (7) MIX + P. In silico toksikogenomička analiza sprovedena je Komparativnom toksikogenomičkom bazom podataka (CTD), Citoscape softverom i ToppGene Suite portalom. Smeša je dovela do značajnih promena u strukturi tkiva (jetra, bubreg, slezina i testis), biohemijskim parametrima i nivou testosterona pacova u poređenju sa kontrolnom grupom i pojedinačnim supstancama. In silico analizom otkriveno je 20 gena povezanih sa smešom DEHP/DBP/BPA i poremećajima muškog reproduktivnog sistema, dok su najverovatniji mehanizmi uključili metabolizam, molekularni put povezan sa receptorom za aromatične ugljovodinike, apoptozu i oksidativni stres. Oksidativni stres potvrđen je in vivo, a promene u parametrima u homogenatu tkiva testisa bile su najizraženije ili prisutne samo u MIX grupi. Probiotik je otklonio ili ublažio promene u biohemijskim, hematološkim, i parametrima oksidativnog stresa, kao i relativnoj masi jetre, unosu hrane i patohistološkim nalazima izazvanim smešom ispitivanih supstanci. Dobijeni rezultati ukazuju na mogućnost budućih razmatranja protektivnih efekata probiotika protiv toksičnosti smeše ftalata i BPA.