Biljna bioaktivna jedinjenja koja utiču na biomarkere i konačni ishod COVID-19 - Gjorgieva Ackova, Darinka; Maksimova, Viktorija; Smilkov, Katarina (Arhiv za farmaciju, 2022)
Biljni lekoviti proizvodi imaju dugu istoriju upotrebe u lečenju različitih virusnih infekcija i ublažavanju simptoma bolesti. Izbijanje pandemije koronavirusa 2 (SARS-CoV-2) i bolesti COVID-19 povezane sa teškim akutnim respiratornim sindromom nije bilo izuzetak od ovog trenda. Bioaktivna jedinjenja prirodnog biljnog porekla mogu da deluju na nekoliko nivoa bolesti: esencijalne imunološke puteve, utičući na biomarkere COVID-19, ili zaustavljajući ili modulirajući SARS-CoV-2. Ovaj rad pruža pregled objavljenih podataka o upotrebi biljnih bioaktivnih jedinjenja u prevenciji/lečenju COVID-19. Razmotreni su načini delovanja koji su odgovorni za ove efekte, uključujući inhibiciju vezivanja i penetracije virusa, inhibiciju RNK, sintezu proteina i virusnih proteaza, kao i druge mehanizme. Pregledane informacije sugerišu da se biljna bioaktivna jedinjenja mogu koristiti samostalno ili u kombinacijama, ali potrebne su veće studije koje uključuju više faktora kako bi se omogućilo direktno poređenje različitih obrazaca upotrebe bioaktivnih jedinjenja sa nizom biomarkera koji reflektiraju višestruke upalne i imunološki povezane puteve bolesti COVID-19.
Keywords: biljna bioaktivna jedinjenja; tretman; COVID-19; biomarkeri