IN VITRO ANTIHIPERGLIKEMIJSKA AKTIVNOST ETANOLNIH EKSTRAKATA PLODA CRNOG BIBERA (Piper nigrum L.) - Milenković, Aleksandra; Savić, Saša; Nikolić, Vesna; Stanojević, Jelena; Cvetković, Dragan; Nikolić, Goran; Stanojević, Ljiljana (Arhiv za farmaciju, 2023)
Globalna prevalencija dijabetesa u 2019. bila je procenjena na 9,3% (463 miliona ljudi), sa porastom na 10,2% (578 miliona) do 2030. godine (1). Jedan od važnijih mehanizama odgovornih za lečenje dijabetes melitusa je smanjenje gastrointestinalne apsorpcije glukoze inhibicijom enzima α-glukozidaze. Zbog toga se inhibitorima α-glukozidaze pridaje sve veća pažnja zbog njihovog terapeutskog potencijala u tretiranju dijabetesa (2). Sposobnost etanolnih ekstrakata ploda crnog bibera (BPFEEs) da inhibiraju α-glukozidazu određena je metodom prema Apostolidisu i sar., uz neznatne modifikacije (3). Ekstrakti su dobijeni maceracijom (M), refluksom (RE), ultrazvučnom (UE) i Soxhlet ekstrakcijom (SE). Svi analizirani ekstrakti pokazali su in vitro antihiperglikemijsku aktivnost (M: EC50 = 6,689 ± 0,109 mg/ml; RE: EC50 = 5,189 ± 0,046 mg/ml; UE: EC50 = 5,565 ± 0,065 mg/ml; SE: EC50 = 6,166 ± 0,069 mg/ml), sa najvećom inhibicijom (najniža EC50 vrednost) α-glukozidaze RE ekstraktom, dok je najmanja inhibicija postignuta M ekstraktom. Pretpostavlja se da je alkaloid piperin, koji je najčešće prisutan u BPFEEs, odgovoran za antihiperglikemijsku aktivnost. Stoga će zadatak budućih istraživanja biti usmeren na određivanje kvalitativnog i kvantitativnog hemijskog sastava BPFEEs. Ova studija je od velikog interesa zbog činjenice da je danas imperativ potraga za prirodnim jedinjenjima koja bi se mogla razviti u lek za lečenje dijabetes melitusa.