Terapijski problemi pacijenata sa kardiovaskularnim bolestima na prijemu u bolnicu - Draganov, Ivana; Drndarević, Aneta; Miljković, Branislava; Davidović, Aleksandar; Cvijanović, Dane; Savković, Tatjana; Vezmar Kovačević, Sandra (Arhiv za farmaciju, 2022)
Pacijenti sa kardiovaskularnim bolestima susreću se sa brojnim problemima u terapiji od kojih pojedini mogu biti uzrok hospitalizacije ili rehospitalizacije. Cilj istraživanja je bio da se prikaže analiza terapijskih problema pacijenata na odeljenju kardiologije, prilikom prijema u bolnicu. Analizirani su kartoni svih pacijenata primljenih na odeljenje kardiologije, Kliničko-bolničkog centra Zvezdara tokom 2018. godine. Prikupljeni su demografski i podaci o celokupnoj terapiji pacijenta pre prijema u bolnicu. Identifikovani su problemi u vezi sa terapijom pre prijema u bolnicu i klasifikovani su prema PCNE (Pharmaceutical Care Network Europe, verzija 9.1) klasifikaciji. Takođe, procenjeno je da li problemi u vezi sa terapijom mogu biti uzrok hospitalizacije pacijenta. Podaci su analizirani deskriptivno i primenom linearne regresione analize. U periodu istraživanja 143 pacijenta je primljeno na odeljenje kardiologije, prosečne starosti 69,75±10,11 godina, od kojih je 65,7% bilo muškog pola. Pacijenti su u proseku imali 4,36±2,13 dijagnoze i 5,24±3,39 lekova na prijemu. Utvrđeno je prisustvo 1,85±1,37 terapijskih problema po pacijentu (opseg 0-5). Najčešći terapijski problem (75,6%) bio je nedostatak ≥1 leka u terapiji i to najčešće statina (30,1% pacijenata), beta-blokatora (25,9%), inhibitora angiotenzin-konvertujućeg enzima (17,5%) i antiaritmika/anitkoagulanasa (12,6%). Kod 96 pacijenata (67,1%) su identifikovani terapijski problemi dovedeni u vezu sa uzrokom hospitalizacije. Prediktivni faktor za broj terapijskih problema kod pacijenata je bilo prisustvo atrijalne fibrilacije u anamnezi (p<0,001). Uzrok hospitalizacije pacijenata sa kardiovaskularnim bolestima se često može povezati sa problemima u terapiji pre prijema. Najčešće se uočava nepotpuna terapija pacijenta čiji uzrok može biti neodgovarajuće propisivanje ili nedostatak adherence pacijenta.