REZULTATI UPOREDNOG ISPITIVANJA NASTANKA I UČESTALOSTI PROFESIONALNOG KONTAKTNOG ALERGIJSKOG DERMATITISA KOD GUMARSKIH I GRAĐEVINSKIH RADNIKA - Nedeva, Marija; Paravina, Mirjana (Acta medica Medianae, 2025)
Profesionalne bolesti kože predstavljaju promene na koži i njenim adneksima, koje nastaju prilikom obavljanja određenog posla, i to pod uticajem različitih egzogenih i endogenih faktora. Mogu ih izazvati iritansi ili alergeni (iritativni ili alergijski kontaktni dermatitis). Kako bi se sagledao uticaj radne sredine i profesionalnih noksi na kožu u pogledu nastanka profesionalnog alergijskog kontaktnog dermatitisa (PAKD), ispitani su gumarski i građevinski radnici na čijoj su koži uočene promene koje izaziva kontaktni dermatitis (KD). Radnici su klasifikovani prema polu, mestu stanovanja, starosti, kvalifikacijama, dužini radnog staža, vrsti alergena i radnom mestu. Istaknut je značaj medicinske, profesionalne i socijalne rehabilitacije, kao i mera prevencije (profesionalna orijentacija, edukacija i zdravstvena osvešćenost radnika). Utvrđeno je da u građevinarstvu obolevaju muškarci i da postoji veći rizik za nastanak PAKD-a, s tim što do toga dolazi tek nakon duže izloženosti alergenima. Uzročni alergeni su raznoliki. Važno je registrovati obolele i preduzeti odgovarajuće mere lečenja i prevencije.