UTICAJ COVID-19 PANDEMIJE NA STRUKTURU BOLESNIKA PODVRGNUTIH OPERATIVNOM LEČENJU ZBOG UROONKOLOŠKIH INDIKACIJA - Skakić, Aleksandar; Ignjatovic, Ivan; Potic, Milan; Dinic, Ljubomir; Pejic, Bratislav; Stamenic, Tomislav; Pejic, Aleksandar; Mihajlovic, Marija; Janic, Jovan; Basic, Dragoslav (Acta medica Medianae, 2024)
Cilj ove retrospektivne studije bio je da ispita uticaj pandemije COVID-19 na strukturu bolesnika koji su zbog onkoloških indikacija bili podvrgnuti operativnom lečenju na Klinici za urologiju Univerzitetskog kliničkog centra u Nišu u periodu od marta 2018. godine do juna 2022. godine. Istraživanjem su bili obuhvaćeni sledeći operativni zahvati: nefrektomija zbog karcinoma bubrega, nefroureterektomija zbog karcinoma gornjeg urotela, prostatektomija zbog karcinoma prostate, cistektomija zbog karcinoma mokraćne bešike, orhiektomija zbog tumora testisa i amputacija penisa zbog karcinoma penisa. Uzeti su podaci o broju operacija, godinama starosti i polu bolesnika, kao i postoperativni histopatološki nalazi. Operativne procedure podeljene su u dve grupe: pre COVID grupa uključila je procedure sprovedene pre početka pandemije (1. mart 2018. godine – 1. mart 2020. godine), a COVID grupa one sprovedene nakon početka pandemije COVID-19 (jun 2020. godine – jun 2022. godine). Urađeno je ukupno 569 uroonkoloških operacija ‒ 320 pre početka pandemije i 249 nakon početka pandemije. U obema ispitivanim grupama najčešće sprovedene procedure bile su nefrektomije. Statistički značajan pad broja prostatektomija i nefrektomija registrovan je u toku pandemije. Udeo prostatektomija bio je statistički značajno manji u COVID grupi, dok je udeo cistektomija u njoj statistički značajno porastao. Učestalost T4 stadijuma karcinoma mokraćne bešike bila je statistički značajno veća tokom pandemije, a učestalost T3a stadijuma značajno manja. Rezultati u vezi sa tumorskim stadijumima, dobijeni nakon svih operativnih procedura ispitanih u ovoj studiji, pokazali su da je značajno više bolesnika sa T4 stadijumom registrovano u toku pandemije; pritom, u većini slučajeva radilo se o karcinomu mokraćne bešike.