Metoda serijskog sagledavanja prostora u istraživanju vernakularne arhitekture kulturnog nasleđa Svetog Stefana - Koprivica, Goran (Arhitektura i urbanizam, 2026)
Nekadašnje srednjovekovno utvrđenje i ribarsko selo ostrvo Sveti Stefan u Crnoj Gori je poslednjih sedamdeset godina služilo kao luksuzni „grad hotel”. Iako je proglašeno kulturnim nasleđem od nacionalnog značaja 1960. godine, njegov dugoročni najam stranom zakupcu, modifikacije vernakularnog okruženja, nedostatak institucionalnog učešća i novije upravlјačke prakse ukazuju na neadekvatan tretman. Ova studija nudi pogled na Sveti Stefan gde njegove kulturne i istorijske vrednosti, integrisane u složeni vernakularni ambijent, nadmašuju njegov ekonomski značaj. Koristeći metodu sagledavanja u seriji, autor dokumentuje prostorno stanje izabrane putanje kroz niz slika, naglašavajući vernakularni karakter kulturnog staništa. Metod je integrativan (pruža istorijski pregled koji dopunjuje slobodoručne crteže), praktičan (ističe probleme koji ugrožavaju autentičnost ostrva), edukativan (pokazuje potencijal kao alat za učenje za studente arhitekture) i ekonomičan (zahteva jednostavnu opremu i skromna finansijska sredstva). Posmatranje putanje 1-1 otkrila je najveće modifikacije vernakularnog ambijenta u pogledu prekomernog ozelenjavanja, nedovolјnog održavanja i generalne komercijalizacije. Metoda sagledavanja u seriji Svetog Stefana služi kao referenca za pobolјšanje postojećeg stanja kulturnog nasleđa, nudeći privremenu alternativu ograničenju pristupa ostrvu.